trök nao: "columns"

sjoean broeëd

Vurrige waek kreeg ich nogal get e-pöskes op miene column vol Latiense wäörd. 't Ging alle kenj op, van sjteun veur mien meining toet keihel óngeroet sjoefele. Eine laezer sjreef mich det ich mit de Latiense naamvalle mit boeat en al de mis in woor gegange en wiejer mer leefs vief reacties euver 'n Limburgs waord det ich gebroekdje. 't Latiense waord 'panem' hej ich eine keer es 'broead' en eine keer es 'broeëd' vertaaldj. 'ne Wieërtenieër sjreef mich det ich eindelik 'ns wis wie ich 'broeëd' tegooj mós sjrieve. Waarsjienlik hej 'ne Echtenieër mich det gesjreve es ich 'broad' hej gebroektj.

Broead, broeëd, broad. Drie keer dezelfdje klank, drie keer anges gesjreve. Es 't get kleiner is, zeen v'r 't in Wieërt, Ech en Lin mit ein ins. Den aete v'r ós in hieël Midde-Limburg 'n 'bruuëdje', behalve in Mofert en Thoear wo ze zich tegooj doon aan 'n 'bruuedje'. In Remunj höbbe ze det probleem neet, ze pakke zich dao 'n 'breudje' es 'n klein 'brood' genóg is. Volges aanwiezinge veur de sjpelling van Veldeke Limburg oet 1941, zów ich 'browad' kinne sjrieve mer ouch 'broäd' moge sjpelle. Es ich mich 't Echter waordebook oet 1988 oet de kas haol, kin ich de bekker óm 'n 'brwaod' vraoge.

't Geit allemaol óm de unieke naosjlaag dae v'r in 'n groeat deil van Limburg aan 'ne klank kinne gaeve. In Lin kinne v'r det aan de 'ie', de 'oe' en de 'uu' doon. Volges ós officieel sjpellingregels oet 2003 kin ich det doon door d'r 'ë', 'è', 'j', of 'w' achter te plekke. Es ich nao 'broead', 'broeëd' en 'broad' kiek, blieftj volges de regels allein 'broeëd' euver. Hieël sjoeën bruuëdjes, ich kóm d'r de anger waek nog 'ns op trök.

© jan sjure, 24 april 2015